Το έγκαυμα από τον ήλιο συμβαίνει όταν το δέρμα «καίγεται» από το φως που δεν είναι ορατό στο ανθρώπινο μάτι και ονομάζεται «υπεριώδης ακτινοβολία» (Ultraviolet Light – UV). Η υπεριώδης ακτινοβολία προέρχεται από τον ήλιο και μπορεί να προκαλέσει έγκαυμα όταν ο άνθρωπος είναι εκτεθειμένος στον ήλιο για μεγάλο χρονικό διάστημα. Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε πως το έγκαυμα μπορεί να προκληθεί ακόμα και σε μία συννεφιασμένη ημέρα, διότι η ακτινοβολία UV μπορεί να διαπεράσει τα σύννεφα. Ένας άλλος συνηθισμένος τρόπος που μπορεί να προκληθούν τέτοιου είδους εγκαύματα είναι από τη χρήση λυχνιών τεχνητού μαυρίσματος (solarium).
Γιατί είναι σημαντικό να αποφεύγω τα ηλιακά εγκαύματα;
Είναι πολύ σημαντικό να αποφεύγουμε τα ηλιακά εγκαύματα, διότι προκαλούν αύξηση της πιθανότητας να υποστούμε στο μέλλον σοβαρές επιπλοκές. Αυτές συμπεριλαμβάνουν:
- Καρκίνο του δέρματος Υπάρχουν διάφοροι τύποι καρκίνου του δέρματος. Οι περισσότεροι από αυτούς αντιμετωπίζονται εύκολα. Αλλά πρέπει να γνωρίζουμε πως το ηλιακό έγκαυμα αυξάνει τον κίνδυνο μίας επικίνδυνης μορφής καρκίνου, το «μελάνωμα».
- Ρυτίδες και πρόωρη γήρανση του δέρματος
- Οφθαλμολογικά προβλήματα όπως τον «καταρράκτη», προκαλώντας έτσι δυσχέρεια στην όραση
Τι μπορεί να αυξήσει την πιθανότητα να υποστώ ηλιακό έγκαυμα;
Οι πιθανότητες να υποστείτε ηλιακό έγκαυμα αυξάνουν όταν:
- Έχετε ανοιχτού χρώματος δέρμα και ανοιχτά μαλλιά
- Βρίσκεστε σε βουνό ή άλλο μέρος που είναι πιο κοντά στον ήλιο.
- Λαμβάνετε φαρμακευτική αγωγή που προδιαθέτει σε τέτοιου είδους εγκαύματα
Ποια είναι τα συμπτώματα του ηλιακού εγκαύματος;
Τα συμπτώματα εμφανίζονται 3 – 5 ώρες μετά την έκθεση στον ήλιο και συμπεριλαμβάνουν:
- Ερυθρότητα: Η ερυθρότητα είναι χειρότερη 12 με 24 ώρες μετά την έκθεση στον ήλιο και συνήθως υποχωρεί σε 3 ημέρες.
- Πόνος
- Δέρμα που είναι ζεστό στην επαφή
Σε μερικές περιπτώσεις τα ηλιακά εγκαύματα μπορεί να είναι βαριάς μορφής. Σε αυτή την περίπτωση μπορεί να συμβούν:
- Φουσκάλες
- Έντονος πόνος
- Πρήξιμο – οίδημα
Τι πρέπει να κάνεις για το έγκαυμα 1ου βαθμού
* Δρόσισε την πονεμένη περιοχή με κρύο νερό ή τοποθέτησε δροσερά επιθέματα.
* Στέγνωσε την ερεθισμένη περιοχή με μια αποστειρωμένη γάζα.
* Εφάρμοσε κάποιο ειδικό προϊόν στο ερεθισμένο σημείο (3 με 4 φορές την ημέρα) ένα ειδικό προϊόν (σε μορφή υδρογέλης) που βοηθάει στην επούλωση και προστατεύει από μικρόβια και βακτηρίδια, ενώ παράλληλα καταπραϋνει τον πόνο.
* Ενυδάτωσε επαρκώς και τον οργανισμό σου πίνοντας πολύ νερό (9-10 ποτήρια την ημέρα).
* Προτίμησε ρούχα βαμβακερά και όχι συνθετικά, τα οποία μπορεί να επιδεινώσουν την κατάσταση.
Τι πρέπει να κάνεις για το έγκαυμα 2ου και 3ου βαθμού
Αν ο ερεθισμός είναι έντονος, δεν υποχωρεί και επιπλέον το δέρμα παρουσιάζει και φουσκάλες, οι πρώτες βοήθειες πρέπει να είναι:
* Δροσερά επιθέματα και ντους με νερό που δεν θα έχει μεγάλη πίεση.
* Στέγνωμα της ερεθισμένης περιοχής με αποστειρωμένη γάζα.
* Εφαρμογή (3-4 φορές την ημέρα) ενός ειδικού προϊόντος (σε μορφή υδρογέλης) που επιταχύνει την επούλωση και προστατεύει από μικρόβια και βακτηρίδια, ενώ παράλληλα καταπραϋνει άμεσα από τον πόνο.
* Σε περίπτωση σοβαρού ηλιακού εγκαύματος, θα πρέπει να ενημερωθεί ο γιατρός, ο οποίος μπορεί να συστήσει μια κορτιζονούχα κρέμα, που έχει άμεσα ανακουφιστικά αποτελέσματα, ή κορτικοστεροειδή από το στόμα για 4-5 μέρες.
Τι δεν πρέπει να κάνεις σε περίπτωση ηλιακού εγκαύματος:
• Μη χρησιμοποιείτε οτιδήποτε παγωμένο για να ανακουφίσετε την περιοχή. Επιτρέπεται μόνο η χρήση μιας βρεγμένης πετσέτας ή κομπρέσας.
• Μην απολεπίσετε την περιοχή και μη χρησιμοποιήσετε προϊόντα που περιέχουν γλυκολικό οξύ, ρετινοειδή ή σαλικυλικό οξύ μέχρι να ολοκληρωθεί η περίοδος του ξεφλουδίσματος (το δέρμα είναι πολύ ευαίσθητο αυτή την περίοδο για να εκτεθεί στα συστατικά αυτά). Μετά την ολοκλήρωσή της, περιμένετε ακόμα 3 ημέρες για να αφήσετε το δέρμα σας να ολοκληρώσει τη διαδικασία της επούλωσης.
• Μη σπάσετε οποιαδήποτε φουσκάλα δημιουργηθεί και μην εφαρμόσετε επάνω της οποιαδήποτε λοσιόν ή τζελ.
• Μη χρησιμοποιείτε οποιοδήποτε σπρέι που περιέχει λάδι ακόμα και αν αναγράφεται σε αυτό ότι ενδείκνυται για ηλιοκαμένο δέρμα. Το στρώμα που δημιουργούν τα σπρέι αυτά παγιδεύει τη θερμότητα από το έγκαυμα μέσα στο δέρμα και αυξάνει τον πόνο σημαντικά.
• Μην ξεφλουδίζετε το δέρμα σας. Αυτό μπορεί να επιμηκύνει την περίοδο επούλωσης και να χειροτερέψει το πρόβλημα. Αφήστε το δέρμα σας να ξεφλουδίσει και να πέσει μόνο του.
• Μην ξαναεκτεθείτε στον ήλιο μέχρι να επουλωθεί το έγκαυμα και να επιστρέψει το φυσιολογικό χρώμα στο δέρμα σας. Αν παρόλα αυτά πρέπει να εκτεθείτε στον ήλιο, προστατέψτε την περιοχή που είχε το πρόβλημα φορώντας ρούχα ή καπέλο.
Για να αποφύγεις όλα τα παραπάνω, πρέπει:
- να διαθέτεις τη σωστή αντιηλιακή προστασία
- νη μην ξεπερνάς το χρόνο που επιτρέπεται να παραμένεις στον ήλιο βάσει και του τύπου επιδερμίδας που διαθέτεις
- να είσαι απόλυτα προστατευμένη έστω και αν κάθεσαι σε κάποιο σημείο υπο σκιά
- να φύγεις αμέσως μόλις αισθανθείς το δέρμα σου να καίγεται.